Cijfer in de kijker

Bedrijventerreinen goed voor 38% van alle jobs in Limburg

Limburg heeft een totale oppervlakte van 242.745 hectare. Uit de bezettingstabellen van VLAIO blijkt dat 4,5% van die oppervlakte, ofwel 11.036 hectare, wordt ingenomen door bedrijventerreinen (uitgezonderd infrastructuur en niet-realiseerbare percelen). Dit komt ongeveer overeen met pakweg de oppervlakte van de stad Sint-Truiden. Gemiddeld in Vlaanderen is het aandeel van de bedrijventerreinen in de totale oppervlakte 3,5%. POM Limburg maakte een koppeling tussen de bedrijfsgegevens uit de VKBO, het GIS en de RSZ om een idee te krijgen van de economische impact van de bedrijven op Limburgse bedrijventerreinen. We zetten de belangrijkste vaststellingen op een rijtje.

Hoewel bedrijventerreinen relatief weinig plaats innemen in de totale oppervlakte, zijn ze wel de ruggengraat van de Limburgse economie. In totaal tellen de Limburgse bedrijventerreinen anno 2024 meer dan 5.100 bedrijfsvestigingen. Dat betekent dat 23% van de ondernemingen die personeel tewerkstellen in Limburg, gevestigd is op een bedrijventerrein. Gemiddeld neemt een bedrijf op een Limburgs bedrijventerrein 2,2 hectare in.

Bijna 23 jobs per bedrijf op een bedrijventerrein

Alle bedrijven, gevestigd op een Limburgs bedrijventerrein, zijn samen goed voor een tewerkstelling van ongeveer 116.000 loontrekkende jobs. Dat komt neer op 38% van alle arbeidsplaatsen in Limburg. Bijna vier op de tien loontrekkende jobs worden dus uitgevoerd op een bedrijventerrein. Gemiddeld telt een bedrijf op een bedrijventerrein 22,5 arbeidsplaatsen. Bij bedrijven buiten een bedrijventerrein is dat gemiddeld 11.

Het gros van de bedrijven dat gevestigd is op een Limburgs bedrijventerrein is actief in de handel (29%). Het gaat daarbij vooral over groothandelszaken en distributiecentra. Daarna volgen de industrie en de bouw (telkens 19%). Samen zijn deze drie sectoren dus goed voor twee derde van alle bedrijven op bedrijventerreinen.

De bedrijven in de industrie zorgen wel voor het grootste aantal jobs op bedrijventerreinen: ruim één derde (34%) van alle werkgelegenheid op bedrijventerreinen is te vinden in industriële bedrijven. Het gaat dan over ruim 39.000 jobs. Binnen de industrie zelf betekent dit dat ongeveer 9 op de 10 jobs wordt uitgeoefend op een bedrijventerrein. Ook de (groot)handel (15%), logistiek (12%) en bouwsector (10%) zijn qua werkgelegenheid op bedrijventerreinen goed vertegenwoordigd.

Genk heeft de grootste

De stad Genk heeft relatief gezien de grootste oppervlakte bedrijventerreinen van alle Limburgse gemeenten: 19% van de oppervlakte van Genk is ingekleurd als bedrijventerrein. Daarbij kent de stad ook het grootste aantal bedrijfsvestigingen (494) en de grootste tewerkstelling (bijna 16.000 jobs) op een bedrijventerrein. Dit laatste is goed voor 42% van de totale werkgelegenheid in Genk.

Ook Lommel en Tessenderlo-Ham hebben een relatief grote oppervlakte aan bedrijventerreinen (respectievelijk 16% en 11%). De meeste tewerkstelling wordt verhoudingsgewijs wel gecreëerd in Oudsbergen: 66% van de jobs is er terug te vinden in bedrijven op een bedrijventerrein. Ook in Lummen en Halen is meer dan zes op de tien jobs er één op een bedrijventerrein (respectievelijk 64% en 61%). Gemeenten met nauwelijks bedrijven of jobs op bedrijventerreinen zijn Heers, Voeren en Leopoldsburg.

39% van Limburgse bruto toegevoegde waarde

Wat betekenen deze bedrijventerreinen nu voor de bruto toegevoegde waarde in onze provincie? Officiële cijfers bestaan hier niet over, maar via een aantal gekende parameters zoals het aantal arbeidsplaatsen en de gemiddelde arbeidsproductiviteit per sector kunnen we wel een raming maken. Zo blijkt dat er op de Limburgse bedrijventerreinen ongeveer 13 miljard euro aan toegevoegde waarde wordt gecreëerd. Dit betekent dat de bedrijven op bedrijventerreinen goed zijn voor iets meer dan 39% van de totale bruto toegevoegde waarde die in Limburg in 2023 werd gerealiseerd. Men mag ervan uitgaan dat dit nog een lichte onderschatting is, omdat grotere bedrijven, die meestal op een bedrijventerrein gevestigd zijn, doorgaans een hogere productiviteit hebben dan het gemiddelde van een sector (waarop deze raming werd gebaseerd). In de industrie wordt niettemin tot bijna 90% van de toegevoegde waarde gerealiseerd op bedrijventerreinen. Voor de logistiek wordt dit aandeel geraamd op ongeveer 70%.

De conclusie is duidelijk: hoewel ze relatief weinig plaats innemen in de totale oppervlakte (4,5%), zijn bedrijventerreinen van onschatbare waarde voor de Limburgse economie. Ze huisvesten 23% van alle Limburgse ondernemingen en zijn goed voor 38% van het totaal aantal jobs en een nog iets groter aandeel van de bruto toegevoegde waarde in de provincie.